Pięciu członków załogi Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) zostało 5 czerwca skierowanych do kapsuły SpaceX Crew Dragon po tym, jak NASA i Roskosmos monitorowały pogarszającą się sytuację związaną z wyciekiem powietrza w rosyjskiej części kompleksu orbitalnego. Procedura miała charakter zapobiegawczy i nie oznaczała rozpoczęcia ewakuacji stacji.
Według NASA problem dotyczył modułu serwisowego Zwiezda, a dokładniej tunelu transferowego PrK, który od kilku lat jest źródłem mikropęknięć i niewielkich nieszczelności. W trakcie operacji związanych z rosyjskim statkiem zaopatrzeniowym Progress 95 odnotowano wzrost tempa utraty atmosfery na stacji, co skłoniło kontrolerów lotu do wdrożenia dodatkowych środków ostrożności.
W dziale ISS warto też zajrzeć do materiału Spacewalk na ISS: astronauci zamontowali nowe panele słoneczne Sześciogodzinny spacer kosmiczny zwiększył moc stacji o 30%. To….
Załoga przygotowana do ewentualnego opuszczenia stacji
NASA poleciła czterem członkom misji Crew-12 oraz astronaucie Christopherowi Williamsowi przejście do zadokowanej kapsuły Crew Dragon „Freedom”. W praktyce oznaczało to zastosowanie procedury określanej jako „safe haven”, czyli schronienia się w statku kosmicznym zdolnym do natychmiastowego odłączenia od ISS w przypadku gwałtownego pogorszenia sytuacji.
Astronauci pozostawali w gotowości przez około dwie godziny. Po ponownej analizie danych NASA i Roskosmos uznały, że nie istnieje bezpośrednie zagrożenie dla załogi, a alarm został odwołany. Członkowie ekspedycji wrócili do swoich codziennych obowiązków naukowych i technicznych.
Problem, który ciągnie się od lat
Choć informacje o możliwej ewakuacji szybko obiegły światowe media, sam wyciek nie jest nowym problemem. Pierwsze oznaki nieszczelności w module Zwiezda wykryto już w 2019 roku. Od tego czasu rosyjscy i amerykańscy specjaliści wielokrotnie lokalizowali oraz uszczelniali kolejne mikropęknięcia. Mimo licznych napraw źródło problemu nie zostało całkowicie wyeliminowane.
Według wcześniejszych analiz NASA ryzyko związane z tym obszarem stacji należy do najpoważniejszych problemów technicznych ISS. W ostatnich latach stosowano specjalne procedury bezpieczeństwa polegające między innymi na zamykaniu części włazów pomiędzy segmentem rosyjskim i amerykańskim, aby ograniczyć skutki ewentualnej dekompresji.
Roskosmos wykrył nowe nieszczelności
Rosyjska agencja kosmiczna poinformowała, że podczas ostatnich prac wykryto dwie nowe nieszczelności. Jedna z nich została szybko zabezpieczona, natomiast przy drugiej kontynuowano działania naprawcze. Roskosmos podkreślił, że bezpieczeństwo załogi nie było zagrożone, a systemy stacji pozostawały sprawne.
Według źródeł cytowanych przez Reuters tempo utraty powietrza wzrosło z około jednego do dwóch funtów dziennie. Choć wartości te nie stanowią bezpośredniego zagrożenia dla życia astronautów, nagła zmiana parametrów wymagała natychmiastowej reakcji kontrolerów lotu.
Starzejąca się stacja pod coraz większą presją
ISS pozostaje największym i najbardziej skomplikowanym obiektem zbudowanym przez człowieka na orbicie okołoziemskiej. Pierwsze moduły stacji zostały wyniesione w kosmos pod koniec lat 90., a sam moduł Zwiezda rozpoczął pracę w 2000 roku. Po ponad ćwierćwieczu eksploatacji coraz częściej pojawiają się pytania dotyczące długoterminowej kondycji technicznej infrastruktury orbitalnej.
Mimo tego NASA, Roskosmos, ESA, JAXA i CSA nadal planują utrzymywanie stacji na orbicie do początku następnej dekady. Regularne inspekcje oraz naprawy mają pozwolić na dalsze prowadzenie eksperymentów naukowych i przygotowanie gruntu pod przyszłe komercyjne stacje kosmiczne.
Dlaczego Dragon jest tak ważny?
Kapsuły Crew Dragon pełnią obecnie nie tylko rolę środka transportu astronautów. Zadokowane do ISS statki stanowią również kluczowy element systemu bezpieczeństwa całej stacji. W przypadku pożaru, dekompresji lub innego poważnego zagrożenia załoga może w ciągu kilku minut schronić się wewnątrz kapsuły i rozpocząć procedurę powrotu na Ziemię.
Właśnie dlatego podczas ostatniego incydentu Dragon został wykorzystany jako tymczasowe schronienie, zanim inżynierowie potwierdzili, że sytuacja znajduje się pod kontrolą.
Z tego samego działu (ISS) polecamy lekturę ISS transmituje pierwszy stały strumień 4K z zewnętrznych kamer Nowy moduł transmisji umożliwia obserwację Ziemi i aktywności na….
